Новости

Економијата на Словенија покажува импресивни резултати. Во вториот квартал од 2024 година, БДП на земјата порасна за 5,0% во споредба со истиот период минатата година. Во првата половина од 2024 година, растот изнесуваше 4,1%.

Особено се издвојува динамиката на извозот: во вториот квартал од 2024 година, тој се зголеми за 6,5% — највисока стапка во последните седум квартали. За споредба, во 2023 година, извозот на стоки се намали за 0,7%.

Словенија ги надминува другите земји од Централна и Источна Европа според стапката на раст на извозот. Аналитичарите на Coface го поврзуваат ова со зголемената побарувачка од Германија, отворањето нови фармацевтски производствени капацитети и интеграцијата во европските синџири на снабдување.

Германскиот извоз во првата половина од 2024 година порасна за 3,9%, што позитивно влијае врз целата централноевропска економија.

Извор: rtvslo.si

Министерството за внатрешни работи и јавна управа на Словенија го измени предлогот за измени на Законот за странци и ја продолжи јавната расправа до 26 август.

Главната промена е зголемувањето на потребните средства за издржување од 507 на 1.015 евра (двојно од основниот износ на минималниот доход). Тоа приближно одговара на минималната нето-плата во земјата.

Се заоструваат и барањата за познавање на словенечкиот јазик: за продолжување на дозволата за привремен престој по основ на спојување на семејството ќе биде потребно ниво А2 наместо основното ниво, додека за постојан престој ќе биде потребно ниво Б1 наместо А2.

Меѓу другите измени се укинувањето на бесплатните курсеви по словенечки јазик (ќе биде воведено кофинансирање од 40%) и продолжувањето на периодот по кој ќе биде можно спојување на семејството — од една на три години.

Предлогот моментално е на јавна расправа.

Извор: svet24.si

Краткорочното изнајмување на сместување во Словенија продолжува да руши рекорди. Во 2024 година, преку трите најголеми меѓународни платформи (Airbnb, Booking и Expedia) биле резервирани над 523 илјади сместувања во куќи и станови, што е 16% повеќе од претходната година.
Врз основа на овие резервации, туристите оствариле 4,53 милиони ноќевања, што претставува раст од 14%. Притоа, 70% од сите ноќевања во краткорочно сместување биле резервирани токму преку овие платформи.
91% од резервациите ги направиле странски туристи. Најмногу ноќевања во 2024 година оствариле туристите од Германија (698 илјади ноќевања), а по нив следуваат гостите од Чешка, Италија, Унгарија и Франција.
Најголема активност имало во јули и август, кога биле регистрирани речиси 197 илјади резервации и 2 милиони ноќевања.
Извор: rtvslo.si

Министерството за образование, наука и млади ги објави резултатите од уписите на високообразовните установи за академската 2026/27 година.

Од 18.905 места на државните и концесиските високообразовни установи, пополнети се 12.454 места — тоа се кандидати запишани на додипломски и интегрирани магистерски студии. Од нив, 80% се запишани на студиската програма што ја навеле како прв избор.

3.715 кандидати не беа примени на ниту една од наведените студиски програми — не ја положиле државната матура или не ги исполнуваат условите за запишување. Уште 470 пријави сè уште се разгледуваат — станува збор за кандидати кои ја полагаат матурата во два дела, полагаат тестови за талентираност наесен или се во постапка на признавање на странско образование.

Резултатите се достапни на порталот eVŠ преку системот SI-PASS. Рокот за поднесување жалба е 21 ден од приемот на решението. Запишувањето трае од 24 јули до 14 август.

Извор: delo.si

Според податоците на Институтот за економија и мир, Словенија во 2017 година го зазела 7. место меѓу 163 земји на листата на најбезбедни држави во светот, подобрувајќи го својот резултат за три позиции во споредба со претходната година.

Институтот за економија и мир го оценува нивото на безбедност врз основа на 23 критериуми, меѓу кои стапката на криминал, односите со соседните држави, политичкиот терор, увозот и извозот на оружје, бројот на бегалци, бројот на убиства и самоубиства. Секој критериум се оценува на скала од 1 до 5, при што пониската оценка означува повисоко ниво на безбедност.

Десетта година по ред, првото место на светската листа го зазеде Исланд, додека на последните места се Сирија, Авганистан и Ирак.

Десетте најбезбедни земји во светот според Институтот за економија и мир:

1. Исланд
2. Нов Зеланд
3. Португалија
4. Австрија
5. Данска
6. Чешка
7. Словенија
8. Канада
9. Швајцарија
10. Ирска

Извор: siol.net

Словенија го освои третото место меѓу земјите од Европската Унија со најнизок ризик од сиромаштија и социјална исклученост. Во 2025 година, 15,5% од населението било изложено на таков ризик.

Најдобри резултати имаат Чешка (11,5%) и Полска (15%).

Најлоша е состојбата во Бугарија (29%), Грција и Романија.

Во просек, во Европската Унија на ризик од сиромаштија или социјална исклученост се изложени 20,9% од жителите, односно 92,7 милиони луѓе.

Извор: primorske.svet24.si

Општата болница во Словењ Градец од 15 јуни затвора дел од интернистичкото одделение со 10 болнички кревети поради акутен недостиг на медицински персонал.

Состојбата е критична: интернистичкото и педијатриското одделение во моментов немаат раководители. Неколку лекари неодамна заминаа во здравствени домови, каде што условите за работа се подобри — работа само во утрински смени, без ноќни дежурства, викенди и празници.

Преостанатиот персонал работи под огромен притисок, а некои лекари истовремено извршуваат повеќе функции. Проблемот дополнително се влошува поради несоодветната организација на центарот за итна помош, каде што дежурства треба да обезбедуваат матичните лекари. Во регионот Корошка тоа е обезбедено само ноќе и за време на викендите.

Поранешниот раководител на интернистичкото одделение, Клемен Мојшкерц, кој минатата есен ја напушти функцијата поради кадровската криза, предупреди: „Ако болницата самата не се затвори, наскоро нема ни да има потреба од тоа.“

Лекарите ги повикуваат локалните власти поактивно да се вклучат во пронаоѓање решенија за кадровската криза.

Извор: rtvslo.si

Во Словенија заврши поднесувањето документи за упис во средните училишта за следната учебна година. До крајниот рок на 6 мај, пријави поднеле вкупно 23.580 кандидати.

Низ целата земја, 65 училишта воведоа ограничување на уписот, меѓу кои и пет училишта во регионот Горенска:

• Гимназијата „Франце Прешерен“ во Крањ — економски програми и спортски паралелки
• Образовниот центар Радовљица — козметологија и гастрономија со туризам
• Средното училиште Јесенице — предучилишно воспитување
• Економската гимназија Радовљица — економски техничар
• Училишниот центар Крањ — фризер, градежен техничар, медицинска сестра и повеќе технички насоки

Особено голем интерес годинава има за програмите за фризери и автомеханичари. Традиционално популарни остануваат и насоките од областа на економијата, градежништвото, информатичките технологии и здравството.

За вториот круг на упис остануваат околу 2.800 слободни места.

Извор: gorenjskiglas.si

Студентите можат да поднесуваат пријави за субвенционирано сместување во студентските домови за академската 2026/2027 година. Министерството за високо образование објави 12.883 субвенционирани места, како и дополнителни 32 места за студенти со меѓународна заштита.

Клучни датуми:

• Поднесување пријави: од 1 јули 2026 година
• Рок за вклучување на првата приоритетна листа: 18 август
• Продолжување на сместувањето: исто така до 18 август

Износ на субвенциите:

• Во државните студентски домови: 41,46 евра месечно
• Во приватните студентски домови: 103,36 евра месечно

Услови: студентски статус, невработеност и оддалеченост од најмалку 25 километри помеѓу местото на живеење и местото на студирање. Се зема предвид и социјалната состојба — просечниот семеен приход не смее да надминува 150% од просечната плата во Словенија.

Извор: svet24.si

Резултатите од уписот во средните училишта за учебната 2026/2027 година покажаа сериозен проблем: младите и понатаму ги избегнуваат професиите кои се најпотребни за словенечката економија. Најмал интерес има за програмите од областа на техниката, градежништвото, машинството, електротехниката, угостителството, логистиката, здравството и социјалната заштита. Иако за овие програми се обезбедени места, вклучително и за странски ученици, тие не се пополнуваат во доволен број.

Во меѓувреме, работодавачите постојано се соочуваат со недостиг на квалификувани работници и техничари. Доколку сегашните трендови на упис продолжат, проблемот во наредните години ќе стане уште поизразен. Експертите сметаат дека е потребно да се зголеми привлечноста на стручното образование преку подобро поврзување на училиштата со работодавачите, модернизација на опремата, претставување успешни кариерни приказни на дипломираните ученици и поголема промоција на стручните училишта.

Многу млади ги избегнуваат овие насоки поради недоволно разбирање на професијата, сложеноста на образовните програми или специфичните услови за работа. Сепак, статистичките проценки покажуваат дека поголемиот дел од учениците кои имале добри резултати по математика и физика успешно се снаоѓаат во техничките струки, каде што недостигот на кадар е особено изразен. Стравовите најчесто исчезнуваат уште во првата година од образованието, кога студентите директно се запознаваат со професијата.

Експертите ги повикуваат училиштата да организираат повеќе активности за професионална ориентација, а компаниите што имаат потреба од нов кадар поактивно да ги претставуваат своите отворени работни места преку саеми за вработување и денови на отворени врати во образовните институции.

2ТМ секогаш им помага на идните студенти да изберат образовни институции и студиски програми каде што имаат високи шанси за упис, стекнување квалитетна и барана професија и можност да започнат успешна кариера уште за време на студирањето. Тоа подоцна им овозможува полесно да дојдат до стабилна и добро платена работа.

Извор: svet24.si

Кога соништата и упорноста ќе се поклопат, се раѓаат вистински приказни за успех.

Еден од нашите студенти, Шакријор Исхаков од Узбекистан, стана жив доказ за тоа како образованието може да отвори врати кон највисокото ниво на меѓународна соработка.

Минатата година, Шахриер се запиша на Универзитетот во Љубљана со помош на нашиот тим и почна да учи словенечки јазик во нашето јазично училиште – од нула до ниво Б1. За кратко време, тој не само што го совлада јазикот, туку стана и вистински интегриран учесник во академскиот и општествениот простор во Словенија.

На 22 мај 2025 година, Шахриер се најде во центарот на важен меѓународен настан – состанок на претседателите на Узбекистан и Словенија. Благодарение на неговото познавање на словенечкиот јазик, тој стапи како посредник во комуникацијата меѓу лидерите на двете земји.

Ова не беше само лично достигнување, туку и симбол за тоа колку образованието може да ја промени судбината.

За време на средбата, претседателот на Узбекистан лично разговараше со Шахриер, изразувајќи благодарност за неговаиот стремеж да учи и желбата по враќањето во татковината. да развива проекти во областа на вештачката интелигенција.

Зборовите на претседателот станаа вистински израз за збогум:

„Ќе станете мост преку кој големите резултати постигнати овде ќе дојдат до нашиот народ.“

Горди сме на Шахриер и ни е мило што сме дел од неговото патување. Неговата приказна е потсетник дека дури и првиот чекор во учењето јазик може да доведе до дијалог на највисоко ниво.

© 2TM d.o.o.

Новиот државен Универзитет во Ново Место ќе биде впишан во судскиот регистар до крајот на јуни, изјави вршителот на должност ректор Јанез Повх за време на посетата на министерот за високо образование Игор Папич.

Во моментов се одвиваат два паралелни процеси: бришење на приватниот универзитет од регистарот и подготовка на документацијата за префрлање на вработените и студентите од приватните факултети на државниот универзитет.

Привремено, универзитетот ќе биде сместен во зградата на општината, каде што вчера беше поставена официјалната табла на институцијата. По завршувањето на реконструкцијата на Народниот дом, планирано до јули, таму ќе се пресели главното седиште на универзитетот. Во иднина е можен и премин во универзитетски кампус во областа Дрганчевје.

Изборите за нов ректор се закажани за септември, а функцијата ќе ја преземе на 1 октомври. Повх засега не планира да се кандидира за целосен мандат. Министерот потврди дека договорот за финансирање на првата и втората година од работата на универзитетот веќе е потпишан.

Извор: nova24tv.si